8. Sınıf Cümle Türleri Etkinlikleri

Etkinlik 1 – İsim, Fiil Cümleleri

Aşağıda verilen cümlelerden isim cümlesi olanları “İ”, fiil cümlesi olanları “F” olarak belirtiniz.

İlk kitabı diğerlerinden daha sanatsal.
Geçmişten elimizde kalan tek şey hatıralardır.
Herkes bilmediği şeylerin cahilidir.
Güzel sözlerin bana umut veriyor.
Boğaz’da gemiler nazlı nazlı süzülüyor.
Bu koca kentte hiç tanıdığım yok.
Ne zaman bir güçlükle karşılaşsam babamın sözlerini hatırlarım.
Hayallerim şimdi yıldızlar kadar uzak.


Etkinlik 2 – Kurallı, Devrik ve Eksiltili Cümleler

Aşağıdaki tabloda verilen cümleleri, yüklemlerin yerine göre değerlendirip uygun alana işaretleme yapınız.

Cümleler Kurallı Devrik Eksiltili
Biriktirdiğim tüm parayla kitap alacağım.
Dünyayı yeşilin bin bir tonuna boyuyor ormanlar.
Dalından bir bir dökülen yapraklar…
Yalnız kalmayı tercih ederim bazen.
Acaba şimdi ne yapıyordur?
Önceki konuya dönersek…
Ne güzel özetledin öyle konuyu?
İnsan nasıl vazgeçebilir ki böyle bir manzaradan?
Sakin ve aklı başında bir adamdı.
Seni çok iyi anlıyorum fakat…



Etkinlik 3 – Anlam Bakımından Cümleler

Aşağıdaki tabloda verilen cümleleri, anlamlarına göre değerlendirip uygun alana işaretleme yapınız.

Cümleler Olumlu Olumsuz
Top oynarken üstü başı kirlenmiş.
Manzara pek de güzel değildi.
Görünüşe göre çok acelesi vardı.
Olan bitenin farkında değildi.
Yaşanan kazada arabanın camları kırıldı.
Neyse ki kimse ölmedi.
Sabahtan beri sular akmıyor.

Etkinlik 4 – Anlam Bakımından Cümleler

Aşağıdaki tabloda verilen cümleleri, biçimlerine ve anlamlarına göre değerlendirip uygun alana işaretleme yapınız.

 

Biçimce

Anlamca

Cümleler olumlu olumsuz olumlu olumsuz
Ne çok çalıştığını bilmez miyim?
Ne kendi uyudu ne bizi uyuttu.
Bu konuya hassasiyet gösterenler de yok değil.
İnsan arkadaşına küser mi hiç?
Gözlerindeki mutluluğu fark etmiyor değilim.
Sofrada neredeyse yok yok.
Oruç tutarken acıkmıyor değildi.
Artık eften püften şeylere ağlamayacağım.



Etkinlik 5 – Ünlem ve Soru Cümleleri

Aşağıdaki cümlelerden ünlem cümlesi olanları “Ü”, soru cümlesi olanları “S” olarak belirtiniz.

Vay be, ne kadar da iştahlı bir çocuk.
Şu gelenleri tanıyor musun?
Ooo, senden bunu hiç beklemiyordum!
Salataya biraz limon alabilir miyim?
Eyvah, pantolonumun dizi yırtılmış!
Tüh ya, çiçeklerin yarısı solmuş!


Etkinlik 6 – Yapısına Göre Cümleler

Aşağıdaki cümleleri yapısı bakımından inceleyip uygun alana işaretleme yapınız.

Cümleler Fiilimsili Cümle Şartlı Cümle İçinde Cümle Bulunan Cümle
Müdür, bahçede toplanılmasını istedi.
“Her canlının yaşama hakkı vardır.” derdi hep.
Daha güneş doğmadan kalkardı.
Güzel yazmak istiyorsan bol bol okuyacaksın.
İşi düşünce arardı hep.
Spor yapmak, seni zinde tutar.
Biraz daha uyumak istiyorum, dedi.
Dost görünenle gerçek dostlarını ayır.
Mahallede çok ama çok sevilirdi.
Çamura basmamak için yön değiştirdi.
Bir işim çıkmazsa ben de gelirim.

Etkinlik 7 – Yapısına Göre Cümleler

Aşağıdaki cümleleri yapısı bakımından inceleyip uygun alana işaretleme yapınız.

Cümleler Tek Yüklemli Birden Çok Yüklemli Bağlacı Olan
Her çocuk değerlidir çünkü onlar bizim geleceğimiz.
Hafta sonu okulca pikniğe gideceğiz.
Kötü anıları hafızasından bir türlü silemiyordu.
Biraz bekledi, şemsiyesini açtı ve hızlı adımlarla uzaklaştı.
Kendine bisiklet almış, işe onunla gidiyor.
Her ağaç meyve vermez ya.
Kahvaltı yapmadan çıkmaz, sağlığına dikkat ederdi.
Hem beni dinlemiyor hem gürültü yapıyor.
Arabası bozulmuş, yolda kalmıştı.
Balkon çok geniş, bahçede havuz da var.
Seni duyuyorum ama ne dediğini anlayamıyorum.
Kapıyı açtı, içeri girdi, yerine oturdu.
Sınavdan geçmiş, işe kabul edilmişti.
Ya bize gelin ya sizde buluşalım.
Çok aradık fakat bulamadık.
Bilgisizliği yüzünden birçok hata yapıyor.
Ünlü ressamların hepsinin kendine özgü bir tarzı vardır.
Yüzüme baktı ve gitti tek kelime söylemeden.

Etkinlik 8

Aşağıda verilen cümleleri yüklemin türüne göre inceleyip uygun alana işaretleyiniz.

Cümleler İSİM FİİL
Yağmurun yağdığından haberim bile olmamıştı.
Bu konuyu sakin sakin düşünmeliyim.
Olaylar karşısında oldukça sakindi.
Son söylediklerinden sonra suyu iyice ısındı.
Evin içerisi labirent gibiydi.
Odadaki hava kesinlikle hüzündü.
Yağma ey mavi hüzün üstüme!
Yazıklar olsun emeklerime!
Dersi kaynatmayalım beyler.
Bu haberi tek seninle paylaştım.
Köydeki evleri topraktanmış.
Merdivenden çok kötü düştü.
En sevdiğim yer buraydı.
Konser çok sıkıcıydı.
Ne olur bu kadar ağlama.
Tek tutuğu balık sazanmış.

Etkinlik 9

Aşağıda verilen cümleleri yüklemin türüne göre inceleyip uygun alana işaretleyiniz.

Öge Dizilişlerine Göre Cümleler Kurallı Devrik Eksiltili
Yarın akşama doğru size geleceğim.
Akla karayı seçtim bu soruyu çözerken.
Davul bile dengi dengine…
Seni, hem sevdim bir o kadar da nefret ettim senden.
Ellerini ceplerinden çıkarıp selam verdi.
Daha sonra nereye gidecekler?
Uçakla bir saatte vardım Sivas’a.
Arkada zincirlenen yüksek Toros dağları…
Yollar eskidi geçip gitmekten.
Açılan bir gülsün sen yaprak yaprak
Önümüzde bir ova, karşımızda mor ve dumanlı dağlar…
Şiirin hasını ayak seslerinde tanırım.
Ne zaman bir köy türküsü duysam şairliğimden utanırım.
Trenin penceresinden seyrettim el sallayan o çocukları.
Ağır, ağır çıkacaksın bu merdivenlerden.
Az veren candan, çok veren maldan
Çaydanlığa su eklemeyi unutmayınız.
Birer ikişer güverteye çıktı yolcular.
Kır atın yanında duran ya huyundan ya suyundan
Nerede birlik, orada dirlik
Yeşil pencerenden bir gül at bana
Tüller içinde bir gelin, karalar içinde bir damat.
Adamın pantolonu ütüsüz, ayakkabıları boyasızdı.

Etkinlik 10

Aşağıda verilen cümleleri yüklemin yapısına göre inceleyip uygun alana işaretleyiniz.

Cümleler Tek Yüklemli Cümle Fiilimsi Bulunan Cümle Birden Çok Yüklemli Cümle Bağlacı Olan Cümle
Bu sıcakta evde oturulur mu?
Aradım, fakat evde yoktun.
Çiçekleri koparan çocukları sonunda yakaladım.
Çocuklar bahçede oynuyordu, anneleri onları bekliyordu.
Seni çağırdım çünkü sana bir haberim var.
Kalabalıktan biri yavaşça kürsüye doğru ilerledi.
Öğrenciler kitaplarını aldılar, çantalarına koydular.
Sen de gelecektin, niçin bana haber vermedin?
Kimsenin bilmediği, ıssız güzel bir yerdi.
Ne konuyu biliyorsun ne de öğrenmeye çalışıyorsun.
Bugünün işini yarına bırakmamalısın.
Dün akşam arkadaşlarla seni andık.
Onlar geldiler, kapının önünde durdular.
Çalışmayı pek sevmiyor.
Öğrenciler geldi fakat öğretmen gelmedi.
Akşama kadar bu ödevleri bitirmelisin.
Bu konuyu iyi bilmek çok önemlidir.
Çocukları seviyor, şefkatle kucaklıyordu.

Etkinlik 11

Aşağıda verilen cümleleri yüklemin türüne göre inceleyip uygun alana işaretleyiniz.

Cümleler İsim Cümlesi Fiil Cümlesi
Başarılı olmak için planlı çalışmalısın.
Artık sizi ne arayacağım ne de soracağım.
Onun annesi çok iyi bir insandır.
Uzun bir yürüyüşten sonra evine vardı.
Onların evinde antika eşyalar vardı.
Sınıfın düzenini bozan hep Kemal’di.
Otobüsler henüz çalışmaya başlamamıştı.
Dün izlediğim film çok kötüydü.
Yaşlı kadın, birkaç gündür çok hastaymış.
O, çok çalışkan ve terbiyeli bir çocuktur.
Sen de bir gün hatanı kabul edeceksin.
Bu konuyu sana anlatabilir miyim?

Etkinlik 12

Aşağıda verilen cümleleri yüklemin türüne göre inceleyip uygun alana işaretleyiniz.

Cümleler İsim Cümlesi Fiil Cümlesi
Burası onların evi mi?
Yeni müdür hiç kimseye göz açtırmıyordu.
Kalem kılıçtan keskindir.
Hayatta en gerçek yol gösterici bilimdir.
En çok sevdiğim şey, tarihi mekânları gezmektir.
Yollar, her zaman olduğu gibi yine bomboştu.
Dalgıç, denizin diplerine kadar yüzdü.
Sınıfta en yüksek puan yüzdü.
Kasap, hızlıca koyunun derisini yüzdü.
Cüzdanında hiç para yoktu.
Bu ara kitaplar çok ucuz.

Etkinlik 13

Aşağıdaki cümleleri anlamlarına göre inceleyip uygun yerleri işaretleyiniz.

Cümleler Olumlu Olumsuz Soru
Ali, bu akşam gelecek mi?
Yıllar, bir su gibi akıp gidiyor.
Onu sevdiğimi bilmiyor değil.
Hayatta hiç dostu yoktu.
Hasan ile Ahmet erkenden yola çıkmışlar.
Söylediklerine kendisi de inanıyor değil.
Bana moral verenler de yok değil.
Hava bugün daha sıcaktı.
Onun geldiğini fark etmemiştim.
O kitabı henüz okumamış.
Ödevlerini zamanında yapardı.

Etkinlik 14

Aşağıdaki cümleleri anlamlarına göre inceleyip uygun yerleri işaretleyiniz.

Cümleler Olumlu Olumsuz Soru
Dün okula kim gelmedi.
Onu buradan göndermek istediler.
Derslerine gereken özeni göstermiyor değilsin.
Sana nerede olduklarını söyleyecek değilim.
Ona gelmeyeceğini neden söylemedin
Ali’yi sen de seveceksin.
Maçtan hemen sonra eve gelir.
Yeni açılan alışveriş merkezinde yok yok.
Nasıl konuştu toplantıda
Öğrenciyken parasız değildim.
Neden hep ben suçlu oluyorum

Etkinlik 15

Aşağıda verilen cümleleri yüklemin yapısına göre inceleyip uygun alana işaretleyiniz.

Cümleler Tek Yüklemli Cümle Fiilimsi Bulunan Cümle Birden Çok Yüklemli Cümle Bağlacı Olan Cümle
Ahmet, bütün gün ders çalıştı.
Hasan koşarak uzaklaştı.
Mehmet yüzünü yıkadı, dişlerini fırçaladı.
Görünen köy, kılavuz istemez.
Onu durakta iki saat bekledim.
Beklenen misafir kapıda göründü.
Ali eve gelir, hemen sofraya otururdu.
Onunla konuşmalıyım ama cesaret edemiyorum.

Etkinlik 16

Aşağıda verilen cümleleri yüklemin yapısına göre inceleyip uygun alana işaretleyiniz.

Cümleler Tek Yüklemli Cümle Fiilimsi Bulunan Cümle Birden Çok Yüklemli Cümle Bağlacı Olan Cümle
At ölür, meydan kalır; yiğit ölür, şan kalır.
Ne geldi ne haber verdi.
Arkadaşını çok sever ve ona değer verirdi.
Ceyda çok kitap okuyor.
Hasan dayı tarlaya gider, akşama kadar çalışırdı.
Şubatın sonundan, martın onundan kork.
Gözümün önünden yorgun insanlar geçiyordu birer birer.
Elinde kalem bıkmadan bir şeyler yazardı.
Onu dün sinemada görünce çok şaşırdım.
Hem gitmiş hem de ağlamış.